birinindünyası

İlk olarak Paul Auster’ı,  J.M.Coetzee ile birçok genel konularda veya bazı yaşantılarıyla ilgili mektuplaşmalarını okumuştum. Ondan sonra bu kitabıyla (Kırmızı Defter) onu okumaya, tanımaya devam ediyorum. Paul Auster’ın üslubunu ve anlattığı hikayelerin içeriğiyle alakalı fikir verebilecek türden, bu yazarın anlayışını iyice anlamak için uygun bir kitap olduğundan bahsediliyor. Buna katılıp katılmama hakkına sahip olmak için bu kitabından sonra birkaç kitabını daha okumam gerekir sanırım. Bu yüzden şimdilik bu husus hakkında bir fikir beyan etmeyeceğim efenim.

Ama bu kitap hakkında söyleyebileceğim birkaç şey var tabii. Mesela bu eseri öykü türünde değerlendirmeler. Tamam içinde anlatılan olaylar ve bu olayların oluşturduğu kısa kurgular var ama bu bir anlatı veya anı kitabı olmaya daha yakın bir kitap. Çünkü yazar ya kendi yaşadığı ya da arkadaşlarının, tanıdıklarının bahsettiği olaylardan bahsediyor. Bunun dışında kitapta kendi hayal gücüyle kurduğu veya “tam anlamıyla” bir estetik kaygıya sahip yazdığı metinler olduğunu düşünmüyorum.

Kitap dört bölümden oluşuyor. Kırmızı Defter, 13 kısa metinden oluşuyor. Bu kısımda genelde yazar kendi yaşadığı veya tanık olduğu, ailesinin de bazen dahil olduğu olaylardan bahsediyor. Neden Yazıyorum?, 5 kısa metinden oluşuyor. Burada iki hikayeden biri Alman bir arkadaşının bahsettiği bir hikaye, diğeri ise Brüksel’de yaşayan bir kadından aldığı mektupla alakalı ve diğer üçü de kendi hayatından kesitler. Kaza Raporu 3 kısa metinden oluşuyor. İki hikayeden biri arkadaşıyla ve diğeri arkadaşının anlattığı biriyle alakalı. Sonuncu kısa metin de kendi hayatından bir kesit. Hiçbir Anlamı Yok ise son bölüm olarak 3 kısımdan oluşuyor. Hepsinde kendi yaşantılarından bahsediyor.

Bu kitapta bölümleri veya kısımları ayrıntılı olarak bir özetle anlatmak benim açımdan bir zaman kaybı olacağı için sadece anlatıların kiminle alakalı olduğundan bahsettim. Üslubunu beğenmedim açıkçası, umarım kitaplarını da bu kurgularla anlatmamıştır. Sürekli bir tesadüf ve karşılaşma var hikayelerde. Herkes ve her şey birbirine bağlı ya, aslında kader var inanın valla var der gibi yazmış Paul Auster. Zaman kaybı olarak görüyorum ve sıkılmadıkça, elinde kalan son kitap olmadığı sürece kimsenin okumasını tavsiye etmediğim kitaplar kategorisine atıyorum bu kitabı.

Mesela kadın bir haftalık süre içinde işten kovuluyor, en yakın arkadaşı evine giren hırsızlar tarafından öldürülüyor ve kedisi çok ciddi bir hastalığa yakalanıyor. Kedisine bakan veteriner kedinin ameliyat edilmezse bir ay içinde öleceğini söyleyip tüm masrafların 327 dolar tutacağını söylüyor. Kadın denkleştiremeyeceği bir rakam olan bu parayı nereden bulabileceğini kara kara düşünür. O sırada arabasıyla yolda gitmektedir ve kırmızı ışık yanar. O sırada “ölen arkadaşının” kendisini teselli ettiğini duyar gibi olur, yeşil ışık yanar ama kadın fark etmez. İlerlemediği için arkadan gelen araba ona çarpar, arka lambası kırılır ve tampon eğrilir. Çarpan adam masrafı üstlenir ve kendi hatası olduğu üzerine ısrar eder. Faturayı kendisine yollamasını bunu sigorta şirketinin karşılayacağını söyler. Kadın tamirhaneye gidip tamirin ne kadar tutacağını sorar. Birkaç saat içinde usta ona yaptığı hesabı yazılı olarak verir. Tam tamına 327 dolardır. Ne tesadüf! Buradan ne anlayalım? Eee, yani..

İyi okumalar demeyeceğim. Mümkünse okumayın efenim..